Marga Jacobs Milieuprijs

De ‘Marga Jacobs Milieuprijs’ is een tweejaarlijkse milieuprijs en wordt uitgereikt aan iemand die zich onderscheidt door zijn/haar inzet voor een beter leefmilieu. De prijs is ingesteld als eerbetoon aan de in 2020 overleden milieuactiviste Marga Jacobs.

Geert Verstegen winnaar tweede Marga Jacobs Milieuprijs

Bij de uitreiking van de tweede Marga Jacobs Milieuprijs, tijdens een bomvolle bijeenkomst in Het Badhuis in Nijmegen, kwam Geert Verstegen als winnaar uit de bus. De andere genomineerden waren Alfred Blokhuizen en Joke Kolthoff.

Geert Verstegen, voorzitter van het Brabants Burgerplatform en van de Milieuvereniging Land van Cuijk, ontving de prijs voor zijn inzet voor de vermindering van de milieudruk en van de overlast van de intensieve landbouw in Brabant. De jury was erg te spreken over zijn inzet en werkwijze: “De jury prijst de inzet en het doorzettingsvermogen van Geert, maar heeft bovenal waardering voor zijn nimmer stakende zoektocht naar verbinding. Geboren als boerenzoon zet hij zich nu in voor ‘minder beesten’, Geert zoekt niet de polarisatie maar gaat in gesprek met iedereen: van boeren tot gemeenten en van lokale gemeenschappen tot omwonenden.”

Antoinette Verbrugge wint eerste Marga Jacobs Milieuprijs

Nijmegen, 28 januari 2024 - Antoinette Verbrugge uit Wijk aan Zee, de drijvende kracht achter ‘Gezondheid op 1’, heeft de eerste Marga Jacobs Milieuprijs gewonnen. Ze ontving de prijs uit handen van juryvoorzitter Margot Ribberink voor haar inzet voor de gezondheid van omwonenden van Tata Steel.

De jury was erg te spreken over de inzet en werkwijze van winnaar Verbrugge. Juryvoorzitter Ribberink: ‘Antoinette gebruikt een variatie aan strategieën om mensen te ‘empoweren’, van klassiek mobiliseren, informeren en bewust maken tot het zoeken van interactie met kunstenaars en theatermakers. Ze zoekt zelfs de verbinding in het theater met in de zaal ook mensen van Tata Steel. Dat is heel vernieuwend!’

Waarom de Marga Jacobs Milieuprijs

In 2020 overleed Marga Jacobs, voorzitter van de vereniging Leefmilieu. Een groot deel van haar leven heeft ze zich belangeloos ingezet voor het ondersteunen van mensen die opkomen voor het lokale leefmilieu. Zij deed dat met veel passie en op een geheel eigen wijze waarbij ze mensen steeds met elkaar wist te verbinden.

Het bestuur van Leefmilieu heeft het initiatief genomen om Marga te eren met een tweejaarlijkse milieuprijs. Daarmee willen we tegelijkertijd mensen een pluim geven die zich met vergelijkbare energie als Marga inzetten voor een beter leefmilieu.

Over Marga Jacobs

Marga Jacobs was een krachtige vrouw die burgers vanuit hun betrokkenheid en passie bij elkaar wist te brengen en te motiveren om samen een vuist te maken tegen misstanden in de aantasting van het lokale leefmilieu.

Marga Jacobs was sinds eind jaren negentig actief voor de vereniging Leefmilieu waarvan zij sinds 1998 voorzitter was. Leefmilieu is een organisatie die zich inzet voor een groen en gezond leefmilieu, waarin mensen veilig kunnen wonen en werken, zonder gezondheidsschade door milieubelasting en milieuoverlast. Bijzonder is dat Leefmilieu kennis (in universiteitsstad Nijmegen ruim aanwezig) bundelt en inzet om bewoners die kampen met milieuproblemen te ondersteunen. Met die ondersteuning kunnen zij een meer gelijkwaardige strijd voeren tegen vervuilende bedrijven en overheden die de gezondheid van mensen en de natuur te weinig beschermen.

Onder Marga Jacobs’ bezielende leiding behaalde de vereniging in samenwerking met anderen grote successen. Zo zette ze de problematiek van fijn stof op de kaart in reactie op milieu- en gezondheidsonderzoeken in Nijmegen en het nabijgelegen dorpje Weurt, voerde succesvolle actie tegen vliegasverwerkend bedrijf VASIM (inmiddels een culturele hotspot), vocht als een van de weinige milieuorganisaties milieuvergunningen aan maar ging toen daar ruimte voor was ook in overleg met overheden en bedrijven. De vereniging groeide en verbreedde haar werkgebied: van het lokale (Nijmegen) tot heel Nederland. En inhoudelijk van een focus op luchtverontreiniging naar ook biomassa (bijstook palmolie), stikstofuitstoot van de veeteelt, en de uitstoot van houtkachels.

Marga Jacobs viel daarbij op om een zeer menselijke aanpak. Ze gaf om de mensen, hoorde hun klachten en wist keer op keer succes te behalen in het daadwerkelijk en op feiten gebaseerd laten veranderen van de leefomgeving van veel Nijmegenaren en Nederlanders.

Wie komt voor de prijs in aanmerking

Genomineerd kunnen worden: mensen die zich inzetten voor verbetering van het lokale of regionale leefmilieu en zich daarbij onderscheiden. In dit kader dienen kandidaten te voldoen aan één of meer van de volgende criteria:

Het empoweren van gewone burgers en burgergroepen zodat ze problemen in hun leefomgeving zelf aan kunnen pakken, bijvoorbeeld door:

  • Het bieden van ondersteuning en deskundigheid;
  • Het organiseren van informatiebijeenkomsten en workshops;
  • Zicht te geven op handelingsperspectief;
  • Burgers en groepen met elkaar in contact te brengen;
  • Samen te werken en van elkaar te leren;
  • Mensen te motiveren, bijvoorbeeld door kleine overwinningen te vieren.

Zelfstandig of in overleg met bewonersgroepen bijdragen aan het oplossen van actuele knelpunten met betrekking tot het leefmilieu, bijvoorbeeld door:

  • Waar nodig te coördineren, initiatieven te nemen, en te zoeken naar alternatieven;
  • In overleg te gaan met bedrijven, vergunningverleners en handhavers;
  • Te zoeken naar verbinding met oog voor de positie van de ander;
  • Te zoeken naar juridische mogelijkheden;
  • Waar nodig het indienen van zienswijzen, bezwaren en beroep;
  • Het mobiliseren van de benodigde deskundigheid.

Daarbij zijn één of meerdere van de volgende steekwoorden van toepassing die kenmerkend waren voor de aanpak van Marga: energieke inzet, aanstekelijke passie en enthousiasme, doorzettingsvermogen, positiviteit/optimisme bij tegenslagen, vernieuwingskracht, besluitvaardigheid, verbindend, gezelligheid en luchtigheid.

Hoe nomineert u een persoon

Weet u iemand die wel een pluim verdient? Nomineer hem, haar of hen door een mail te sturen aan: burgernetwerk@leefmilieu.nl

De winnaar ontvangt een aanmoedigingsprijs van 500 euro en een uniek kunstwerk.

De jury bestaat uit emeritus hoogleraar milieu en beleid Pieter Leroy, weervrouw Margot Ribberink, journalist Rob Jaspers, klimaatonderzoeker en hoogleraar Heleen de Conick, voorzitter van vereniging Leefmilieu Claudia van Steen, en echtgenoot van Marga Jacobs Wil Janssen.